“ต” Trading Group กับสถานะ “ยังไม่ได้รับใบอนุญาตธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล”: ความหมาย ความเสี่ยง และอนาคตของเทรดดิ้งคอมมูนิตี้ในยุคกฎหมาย

ในโลกของการลงทุนสินทรัพย์ดิจิทัลที่เคลื่อนไหวรวดเร็วและเต็มไปด้วยโอกาสพร้อมความเสี่ยง “กลุ่มเทรด” หรือ Trading Group โดยเฉพาะที่มีชื่อเรียกขานกันอย่างแพร่หลายอย่าง “ต” ได้กลายเป็นศูนย์กลางชุมชนสำหรับนักลงทุนทั้งมือใหม่และมือเก่า อย่างไรก็ดี กระแสข่าวสำคัญที่ส่งคลื่นกระทบวงการคือการที่กลุ่มเทรด “ต” ยังอยู่ในสถานะ “ยังไม่ได้รับใบอนุญาตธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล” จากสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) บทความเทคโนโลยีนี้จะเจาะลึกถึงความหมายทางกฎหมายของสถานะดังกล่าว ผลกระทบต่อผู้ใช้งาน โครงสร้างทางเทคโนโลยีของกลุ่มเทรด แนวโน้มในอนาคต และคำแนะนำที่จำเป็นสำหรับผู้ที่เกี่ยวข้องในระบบนิเวศนี้

ทำความเข้าใจกรอบกฎหมาย: ใบอนุญาตธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลคืออะไร?

พระราชบัญญัติการประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล พ.ศ. 2561 ซึ่งมีผลบังคับใช้อย่างเป็นทางการ เป็นกฎหมายแม่บทที่ควบคุมกิจกรรมต่างๆ ในวงการคริปโตเคอร์เรนซีและสินทรัพย์ดิจิทัลในประเทศไทย โดย “ก.ล.ต.” ทำหน้าที่เป็นผู้กำกับดูแลหลัก ใบอนุญาตธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลไม่ใช่ตัวเลือก แต่เป็นข้อบังคับสำหรับผู้ประกอบธุรกิจ 7 ประเภทหลัก ได้แก่

• ศูนย์ซื้อขายสินทรัพย์ดิจิทัล (Digital Asset Exchange) เช่น Bitkub, Satang, Zipmex
• นายหน้าซื้อขายสินทรัพย์ดิจิทัล (Digital Asset Broker)

ผู้ค้าสินทรัพย์ดิจิทัล (Digital Asset Dealer)

• ผู้จัดการระบบอิเล็กทรอนิกส์เพื่อการซื้อขาย (Electronic Trading System Manager)
• ผู้ให้คำแนะนำในการลงทุนสินทรัพย์ดิจิทัล (Digital Asset Investment Advisor)
• ผู้จัดการกองทุนรวมสินทรัพย์ดิจิทัล (Digital Asset Fund Manager)
• ผู้ให้บริการเกี่ยวกับการโอนสินทรัพย์ดิจิทัล (Digital Asset Transfer Operator)

สถานะ “ยังไม่ได้รับใบอนุญาต”สำหรับกลุ่มเทรด “ต” อาจตีความได้หลายนัย แต่ที่ชัดเจนคือ กลุ่มดังกล่าวยังไม่ผ่านกระบวนการตรวจสอบและรับรองจาก ก.ล.ต. อย่างเป็นทางการเพื่อดำเนินกิจกรรมที่อาจตกอยู่ภายใต้กรอบกฎหมายนี้ โดยเฉพาะในส่วนที่เกี่ยวกับ “การให้คำแนะนำในการลงทุน” และ “การจัดการระบบอิเล็กทรอนิกส์เพื่อการซื้อขาย” หากกิจกรรมของกลุ่มข้ามเส้นไปสู่การดำเนินธุรกิจเหล่านี้

การทำงานของกลุ่มเทรด “ต” ในมุมมองทางเทคโนโลยี

กลุ่มเทรด “ต” และกลุ่มอื่นๆ ในทำนองเดียวกัน มักอาศัยชุดเทคโนโลยีและแพลตฟอร์มการสื่อสารที่ซับซ้อนเพื่อสร้างชุมชนและให้บริการข้อมูล ระบบเหล่านี้เป็นหัวใจของประสบการณ์ผู้ใช้

สถาปัตยกรรมเทคโนโลยีพื้นฐาน

กลุ่มเทรดสมัยใหม่มักสร้างขึ้นจากส่วนประกอบหลักๆ ดังนี้:

• แพลตฟอร์มการสื่อสารหลัก: Discord เป็นที่นิยมสูงสุดเนื่องจากรองรับ Bot, Roles, Text/Voice Channels ได้ดี รองลงมาคือ Telegram (สำหรับกลุ่มและช่องสัญญาณ) และไลน์โอเอ (LINE OA)
• ระบบบอท (Bots) อัตโนมัติ: เป็นกลไกสำคัญสำหรับการส่งสัญญาณเทรด การจัดการสมาชิก การชำระเงิน (Subscription) และการเชื่อมต่อกับข้อมูลภายนอก
• เว็บไซต์และแดชบอร์ด: สำหรับการสมัครสมาชิก การจัดการโปรไฟล์ และการแสดงผลข้อมูลเชิงลึก (Analytics)
• ระบบฐานข้อมูล: จัดเก็บข้อมูลสมาชิก ประวัติการแจ้งสัญญาณ ผลการเทรด และธุรกรรมการเงิน
• API Integrations: การเชื่อมต่อกับแพลตฟอร์มเทรด (เช่น Binance, Bitkub API) เพื่อดึงข้อมูลราคาแบบเรียลไทม์ และในบางกรณีอาจมีการส่งออเดอร์โดยอัตโนมัติ (ซึ่งมีความเสี่ยงและซับซ้อนทางกฎหมายมาก)

ตัวอย่างโค้ดบอทพื้นฐานสำหรับส่งสัญญาณเทรดใน Discord (Python)

บอทดังกล่าวเป็นเพียงตัวอย่างเพื่อการศึกษา แสดงให้เห็นถึงกลไกการทำงานอัตโนมัติที่กลุ่มเทรดอาจใช้:

import discord
from discord.ext import commands
import asyncio

# Configuration (ในความเป็นจริงควรเก็บในไฟล์ env)
DISCORD_TOKEN = 'your_bot_token_here'
CHANNEL_ID_SIGNAL = 123456789012345678  # ID ของช่องส่งสัญญาณ
ROLE_ID_PREMIUM = 987654321098765432   # ID ของบทบาทสมาชิกพรีเมียม

intents = discord.Intents.default()
intents.message_content = True
bot = commands.Bot(command_prefix='!', intents=intents)

@bot.event
async def on_ready():
    print(f'{bot.user} has connected to Discord!')
    channel = bot.get_channel(CHANNEL_ID_SIGNAL)
    if channel:
        await channel.send("✅ Trading Bot is now ONLINE and ready to send signals.")

# คำสั่งสำหรับแอดมินส่งสัญญาณ
@bot.command(name='signal')
@commands.has_role('Admin')  # จำกัดเฉพาะผู้มีบทบาท Admin
async def send_signal(ctx, coin: str, direction: str, entry_price: float, stop_loss: float, take_profit1: float, take_profit2: float):
    """ส่งสัญญาณเทรดไปยังช่องที่กำหนด (ตัวอย่าง)"""
    signal_message = f"""
    🚨 **NEW TRADING SIGNAL** 🚨
    **Coin:** {coin.upper()}
    **Action:** {direction.upper()}
    **Entry:** ${entry_price:,.2f}
    **Stop Loss:** ${stop_loss:,.2f}
    **Take Profit 1:** ${take_profit1:,.2f}
    **Take Profit 2:** ${take_profit2:,.2f}
    ---------------------------
    *Risk management is crucial. Not financial advice.*
    """
    channel = bot.get_channel(CHANNEL_ID_SIGNAL)
    if channel:
        await channel.send(f"") # แท็กบทบาทพรีเมียม
        await channel.send(signal_message)
        await ctx.send("Signal published successfully!")
    else:
        await ctx.send("Error: Signal channel not found.")

# คำสั่งสำหรับสมาชิกทั่วไป
@bot.command(name='mystats')
async def show_my_stats(ctx):
    """แสดงสถิติการเทรดของสมาชิก (ตัวอย่างเชื่อมต่อฐานข้อมูล)"""
    # ในที่นี้จำลองการดึงข้อมูลจากฐานข้อมูล
    user_id = ctx.author.id
    # db.query("SELECT * FROM trade_stats WHERE user_id = %s", (user_id,))
    await ctx.send(f"📊 Stats for {ctx.author.name}: Win Rate: 65% | Total Trades: 120 | PnL: +15.2% (Simulated Data)")

bot.run(DISCORD_TOKEN)

ความเสี่ยงจากการดำเนินการ “ยังไม่ได้รับใบอนุญาต”

สถานะทางกฎหมายที่ไม่ชัดเจนนี้สร้างความเสี่ยงหลายชั้นสำหรับทั้งผู้ดำเนินกลุ่มและสมาชิกในกลุ่ม

ความเสี่ยงต่อสมาชิกผู้เทรด

• การขาดการคุ้มครองจากกฎหมาย: หากเกิดกรณีการให้คำแนะนำที่ผิดพลาดจนทำให้สูญเสียเงินทุน หรือมีการฉ้อโกงเกิดขึ้น สมาชิกอาจไม่ได้รับการคุ้มครองหรือชดเชยจากกองทุนคุ้มครองผู้ลงทุน (เช่น ICF) เหมือนเมื่อใช้บริการกับบริษัทที่ได้รับใบอนุญาตแล้ว
• ความไม่โปร่งใสของผลการดำเนินงาน: กลุ่มเทรดส่วนใหญ่แสดงผลการเทรด (Performance) ที่ “เลือกสรรมาแล้ว” (Cherry-picking) โดยไม่มีหน่วยงานกลางตรวจสอบยืนยัน ความเสี่ยงที่สมาชิกเห็นอาจไม่ใช่ภาพจริง
• ความเสี่ยงด้านความปลอดภัยของข้อมูลและเงินทุน: กลุ่มที่ไม่ได้อยู่ภายใต้การกำกับดูแลอาจมีมาตรฐานความปลอดภัยของข้อมูลส่วนบุคคลและระบบการชำระเงิน (ค่าสมาชิก) ต่ำกว่า ทำให้เสี่ยงต่อการถูกแฮ็กหรือข้อมูลรั่วไหล
• การยุติการให้บริการกะทันหัน: หากกลุ่มถูกก.ล.ต. หรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินการทางกฎหมาย บริการอาจหยุดชะงักลงทันทีโดยไม่มีการคืนเงินหรือชดเชย

ความเสี่ยงต่อผู้ดำเนินกลุ่มเทรด “ต”

• โทษทางอาญาและทางปกครอง: การประกอบธุรกิจที่ต้องมีใบอนุญาตโดยไม่ได้รับอนุญาต มีโทษตามกฎหมายทั้งจำคุกและปรับเงินจำนวนมาก
• ความเสียหายต่อชื่อเสียงและความน่าเชื่อถือ: สถานะทางกฎหมายที่ไม่ชัดเจนเป็นจุดอ่อนที่สำคัญ ทำให้ดึงดูดนักลงทุนสถาบันหรือผู้ร่วมมือทางธุรกิจได้ยาก
• ข้อจำกัดทางการเงิน: การไม่สามารถเปิดบัญชีธนาคารหรือใช้ช่องทางการชำระเงินอย่างถูกกฎหมายสำหรับธุรกิจได้อย่างเต็มที่
• ความเสี่ยงจากการแข่งขัน: เมื่อมีคู่แข่งที่ได้รับใบอนุญาตอย่างถูกต้องแล้วเข้ามาในตลาด พวกเขาสามารถโฆษณาและให้บริการได้อย่างเปิดเผยและน่าเชื่อถือกว่า

ตารางเปรียบเทียบ: กลุ่มเทรด “ยังไม่ได้รับใบอนุญาต” vs บริษัทที่ได้รับใบอนุญาตจาก ก.ล.ต. แล้ว

เส้นทางสู่การถูกกฎหมาย: กลุ่มเทรดจะปรับตัวได้อย่างไร?

สำหรับกลุ่มเทรด “ต” และกลุ่มอื่นๆ ที่ต้องการดำเนินการอย่างถูกต้องตามกฎหมาย มีหลายเส้นทางให้พิจารณา ซึ่งแต่ละเส้นทางมีข้อกำหนดและความซับซ้อนทางเทคโนโลยีแตกต่างกัน

ตัวเลือกที่ 1: ขอใบอนุญาต Digital Asset Investment Advisor

นี่คือเส้นทางตรงที่สุดหากกิจกรรมหลักคือการให้คำแนะนำ ส่งสัญญาณ หรือวิเคราะห์ตลาด ข้อกำหนดสำคัญได้แก่:

• จัดตั้งนิติบุคคล (บริษัทจำกัด)
• มีทุนจดทะเบียนไม่น้อยกว่า 5 ล้านบาท
• ผู้บริหารและผู้ให้คำแนะนำต้องมีคุณสมบัติและผ่านการอบรม/สอบที่ ก.ล.ต. กำหนด
• มีระบบงานและมาตรการควบคุมภายในที่เหมาะสม
• ส่งแบบคำขอและเอกสารประกอบต่อ ก.ล.ต.

จากมุมมองเทคโนโลยี การขอใบอนุญาตนี้จะบังคับให้กลุ่มต้องมีระบบบันทึกและจัดเก็บคำแนะนำทั้งหมด (Audit Trail) มีระบบจัดการข้อมูลลูกค้า (KYC) ที่เหมาะสม และอาจต้องพัฒนาระบบรายงานอัตโนมัติ

ตัวเลือกที่ 2: ปรับโมเดลธุรกิจเป็น “ชุมชนแบ่งปันความรู้” โดยไม่เข้าข่ายให้คำแนะนำ

นี่เป็นทางเลือกที่ท้าทายในการตีความกฎหมาย กลุ่มอาจต้องปรับเปลี่ยนอย่างมาก:

• เลิกการ “ให้สัญญาณ” (Signal) ที่ชัดเจนในรูปแบบ Buy/Sell/Price Target
• เปลี่ยนเป็นการวิเคราะห์ตลาดทั่วไป การสอนเทคนิค (Technical Analysis) การแบ่งปันข่าวสาร และการสนทนา
• เลิกการเรียกเก็บเงินในรูปแบบ “ค่าสมาชิกเพื่อรับสัญญาณ” อาจเปลี่ยนเป็นค่าสมาชิกสำหรับการเข้าถึงเนื้อหาการศึกษาและชุมชนเท่านั้น
• ต้องมีข้อความกำกับชัดเจนทุกครั้งว่า “ไม่ใช่คำแนะนำทางการเงิน” (Not Financial Advice)

ในเชิงเทคนิค บอทของกลุ่มต้องถูกปรับปรุงใหม่เพื่อไม่ให้มีฟังก์ชันส่งสัญญาณแบบเดิม

// ตัวอย่างฟังก์ชันบอทที่ปรับแล้ว (Node.js) - แบบที่ไม่น่าถือเป็นคำแนะนำ
// ฟังก์ชันเดิม: ส่งสัญญาณเทรด (มีความเสี่ยงทางกฎหมาย)
async function sendTradeSignal(channel, coin, action, entry, sl, tp) {
    // ... code ที่อาจขัดกับกฎหมายหากไม่มีใบอนุญาต
}

// ฟังก์ชันใหม่: แจ้งเตือนข่าวสารและข้อมูลทั่วไป (General Alert)
async function sendMarketAlert(channel, alertType, data) {
    const alertTemplates = {
        news: `📰 **ข่าวสารล่าสุด:** ${data.title}\nลิงก์: ${data.url}\n*โปรดศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมก่อนตัดสินใจใดๆ*`,
        analysis: `📊 **การวิเคราะห์ทางเทคนิคของ ${data.coin} (เพื่อการศึกษา):**\n${data.content}\n--------------------------------\n**หมายเหตุ:** นี่เป็นการวิเคราะห์เพื่อการศึกษาเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำในการซื้อ-ขาย`,
        volatility: `⚠️ **การแจ้งเตือนความผันผวน:** ตลาด ${data.coin} มีความผันผวนสูงในช่วงชั่วโมงที่ผ่านมา (24h Change: ${data.change}%).\n*โปรดจัดการความเสี่ยง appropriately*`
    };

    const message = alertTemplates[alertType] || "Alert type not recognized.";
    await channel.send(message);
}

// การใช้งาน
// sendMarketAlert(generalChannel, 'news', {title: 'Bitcoin ETF Update', url: 'https://...'});
// sendMarketAlert(analysisChannel, 'analysis', {coin: 'ETH', content: 'RSI currently at 45 on 4H chart.'});

ตัวเลือกที่ 3: เป็นพันธมิตรหรือถูกเข้าซื้อกิจการโดยบริษัทที่ได้รับใบอนุญาตแล้ว

กลุ่มเทรดที่มีชุมชนใหญ่และมีอิทธิพลอาจเป็นที่สนใจของบริษัท FinTech หรือบริษัทหลักทรัพย์ที่ได้รับใบอนุญาตแล้ว การร่วมมือกันสามารถนำชุมชนและเทคโนโลยีของกลุ่ม มาผนวกกับความถูกต้องตามกฎหมายและโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินของบริษัท

บทบาทของเทคโนโลยีบล็อกเชนและ Smart Contract ในการเพิ่มความโปร่งใส

หนึ่งในข้อครหาหลักของกลุ่มเทรดคือความไม่โปร่งใสของผลการดำเนินงาน เทคโนโลยีบล็อกเชนสามารถเข้ามาแก้ไขจุดนี้ได้ โดยกลุ่มเทรดที่ต้องการสร้างความน่าเชื่อถืออาจใช้กลไกดังต่อไปนี้:

การบันทึกผลการเทรดบนบล็อกเชน (On-Chain Performance Record)

แทนที่จะโพสต์ภาพหน้าจอ (screenshot) ที่แก้ไขได้ กลุ่มสามารถเชื่อมต่อที่อยู่กระเป๋าเงิน (Wallet Address) ที่ใช้สำหรับการแสดงผลการเทรดสาธารณะ โดยทุกธุรกรรมบนบล็อกเชนเป็นสาธารณะ ตรวจสอบได้ และไม่สามารถปลอมแปลงได้

// ตัวอย่าง Concept ของ Smart Contract สำหรับลงทะเบียนและตรวจสอบที่อยู่แสดงผล (Performance Address)
// บน Ethereum (Solidity)
// SPDX-License-Identifier: MIT
pragma solidity ^0.8.19;

contract TradingGroupTransparency {
    struct TraderProfile {
        string alias; // ชื่อเล่นในกลุ่ม
        address performanceWallet; // ที่อยู่กระเป๋าที่ใช้แสดงผลการเทรด
        bool isVerified; // ยืนยันโดยกลุ่มหรือไม่
        uint256 registrationDate;
    }

    address public admin;
    mapping(address => TraderProfile) public traderProfiles;
    address[] public registeredTraders;

    event TraderRegistered(address indexed userAddress, string alias, address performanceWallet);

    constructor() {
        admin = msg.sender;
    }

    // ฟังก์ชันสำหรับสมาชิกกลุ่มลงทะเบียนที่อยู่แสดงผล
    function registerPerformanceWallet(string memory _alias, address _performanceWallet) public {
        require(traderProfiles[msg.sender].performanceWallet == address(0), "Already registered");
        require(_performanceWallet != address(0), "Invalid wallet address");

        traderProfiles[msg.sender] = TraderProfile({
            alias: _alias,
            performanceWallet: _performanceWallet,
            isVerified: false, // ต้องรอการตรวจสอบจากแอดมิน
            registrationDate: block.timestamp
        });
        registeredTraders.push(msg.sender);
        emit TraderRegistered(msg.sender, _alias, _performanceWallet);
    }

    // ฟังก์ชันสำหรับแอดมินยืนยันความถูกต้อง (อาจต้องตรวจสอบ off-chain ว่ากระเป๋านี้เป็นของสมาชิกจริง)
    function verifyTrader(address _traderAddress) public {
        require(msg.sender == admin, "Only admin can verify");
        traderProfiles[_traderAddress].isVerified = true;
    }

    // ฟังก์ชันดึงข้อมูล
    function getTraderProfile(address _traderAddress) public view returns (
        string memory alias,
        address performanceWallet,
        bool isVerified,
        uint256 registrationDate
    ) {
        TraderProfile memory profile = traderProfiles[_traderAddress];
        return (profile.alias, profile.performanceWallet, profile.isVerified, profile.registrationDate);
    }
}

สมาชิกและบุคคลภายนอกสามารถใช้ Etherscan หรือบล็อกเชนเอ็กซ์พลอเรอร์อื่นๆ ไปตรวจสอบธุรกรรมในที่อยู่ `performanceWallet` นั้นได้โดยตรง ทำให้สามารถคำนวณผลตอบแทนจริง (Realized PnL) ได้อย่างอิสระ

ระบบ Subscription แบบใช้ Smart Contract

การเก็บค่าสมาชิกสามารถทำผ่าน Smart Contract ที่โปร่งใส โดยกำหนดลอจิกการจ่ายเงินคืนหากบริการไม่เป็นไปตามที่ตกลง (Escrow) ซึ่งเพิ่มความมั่นใจให้สมาชิก

กรณีศึกษา: การปรับตัวของกลุ่มเทรดในต่างประเทศ

ในสหรัฐอเมริกาและยุโรป การกำกับดูแลกลุ่มเทรดและผู้ให้คำแนะนำการลงทุน (Financial Influencers) มีความเข้มงวดมากขึ้น กรณีศึกษาที่น่าสนใจได้แก่:

• การปรับเปลี่ยนเป็นแพลตฟอร์มการศึกษา (Education Platform): กลุ่มเทรดใหญ่หลายแห่งเปลี่ยนจากการส่งสัญญาณ มาเป็นแพลตฟอร์มสอนการเทรดอย่างเป็นระบบ มีหลักสูตรวิดีโอ แบบทดสอบ และชุมชนสนทนา โดยจดทะเบียนเป็นสถาบันการศึกษา
• การจดทะเบียนเป็น RIA (Registered Investment Advisor): ในสหรัฐฯ บางกลุ่มที่เติบโตมากพอได้จดทะเบียนเป็น RIA กับ SEC หรือรัฐ ทำให้สามารถให้คำแนะนำการลงทุนได้อย่างถูกกฎหมาย แต่ต้องปฏิบัติตามกฎระเบียบที่เคร่งครัดเรื่องความขัดแย้งทางผลประโยชน์และการเปิดเผยข้อมูล
• การใช้เทคโนโลยี Social Trading และ Mirror Trading: แพลตฟอร์มเช่น eToro หรือ ZuluTrade ช่วยให้นักเทรดสามารถ “ติดตาม” (Copy Trade) การซื้อขายของนักเทรดอื่นได้โดยอัตโนมัติ โดยแพลตฟอร์มเหล่านี้เป็นผู้ได้รับใบอนุญาต (Broker/Exchange) และจัดการเรื่องกฎหมาย ส่วนนักเทรดที่ถูกติดตามจะได้รับค่าตอบแทนจากแพลตฟอร์ม ซึ่งเป็นโมเดลที่อาจเกิดขึ้นในไทยหากมีกรอบกฎหมายที่ชัดเจน

Summary

สถานะ “ยังไม่ได้รับใบอนุญาตธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล” ของกลุ่มเทรด “ต” และกลุ่มอื่นๆ ที่คล้ายคลึงกัน ไม่ใช่เพียงข้อความทางเทคนิค แต่เป็นสัญญาณที่สะท้อนถึงความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ของวงการสินทรัพย์ดิจิทัลไทยที่กำลังก้าวเข้าสู่ยุคของการถูกกำกับดูแลอย่างเป็นระบบ สถานะนี้สร้างความเสี่ยงมหาศาลทั้งต่อสมาชิกที่อาจขาดการคุ้มครอง และต่อผู้ดำเนินกลุ่มที่อาจเผชิญโทษทางกฎหมาย ทางออกอยู่ที่การปรับตัว โดยกลุ่มเทรดต้องตัดสินใจอย่างชัดเจนระหว่างการเดินหน้าขอใบอนุญาตให้ถูกต้อง (ซึ่งต้องใช้ทุนและเวลา) การปรับโมเดลธุรกิจให้พ้นจากขอบเขตของการให้คำแนะนำทางการเงิน หรือการหาพันธมิตรทางธุรกิจที่ถูกกฎหมาย เทคโนโลยีทั้งในส่วนของแพลตฟอร์มการสื่อสาร บอทอัตโนมัติ และโดยเฉพาะบล็อกเชนกับ Smart Contract สามารถเป็นเครื่องมือสำคัญในการสร้างความโปร่งใสและความน่าเชื่อถือให้กับกลุ่มได้ ในท้ายที่สุด การพัฒนาของกลุ่มเทรด “ต” และชุมชนอื่นๆ จะเป็นกรณีศึกษาสำคัญสำหรับการอยู่ร่วมกันระหว่างนวัตกรรมทางเทคโนโลยีการเงิน ความต้องการของนักลงทุนรุ่นใหม่ และกรอบกฎหมายที่จำเป็นเพื่อสร้างระบบนิเวศการลงทุนที่ยั่งยืนและเป็นธรรมสำหรับทุกฝ่าย